Dolina val d'orcia
Val d'Orcia
Kulturowy krajobraz rolniczy w Toskanii, Włochy, słynący z pofałdowanych wzgórz, cyprysów i harmonijnego połączenia natury z działalnością człowieka.
Podstawowe Informacje
Dolina val d'orcia (Val d'Orcia)
Szczegółowy opis:
Krajobraz cechuje się łagodnymi, pofałdowanymi wzgórzami osadowymi (gliny i piaski), intensywnie użytkowanymi rolniczo. Dominujące kolory to głęboka zieleń i żółć upraw, zmieniające się sezonowo, oraz jasna, beżowa barwa odsłoniętej gleby (gliny). Kluczowym elementem wizualnym są rzędy cyprysów (Cupressus sempervirens) wzdłuż dróg i na szczytach wzniesień, a także pojedyncze, ufortyfikowane gospodarstwa ('casali'). Wzgórza są rezultatem erozji na łatwych do modelowania podłożach. Dolina rzeki Orcia przecina ten teren. Formacje terenu to ' Crete Senesi' – gliniaste, nieurodzajne pagórki o nieregularnych kształtach, które stanowią kontrast z żyznymi polami. Harmonijna estetyka jest efektem renesansowej koncepcji krajobrazu.
Charakterystyka ekosystemu:
Ekosystem jest w dużej mierze antropogeniczny, kształtowany przez wieki przez rolnictwo (uprawa pszenicy, winorośli, oliwek). Lasy naturalne są zminimalizowane. Roślinność charakteryzuje się dużym udziałem agrocenoz (sztucznych ekosystemów uprawnych). Charakterystyczne cyprysy i dęby stanowią ważny element bioróżnorodności, oferując schronienie dla ptaków i owadów. Fauna jest typowa dla regionu śródziemnomorskiego: dziki, lisy, a także liczne ptaki wędrowne. Procesy ekologiczne są ściśle zarządzane przez człowieka (płodozmian, tarasowanie). Dominacja monokultury jest kluczową cechą. Zastosowanie technik rolniczych minimalizuje erozję na kruchych glebach.
Rola:
Dolina jest uznana za wzór renesansowego krajobrazu rolniczego i ma globalne znaczenie kulturowe oraz estetyczne. Jej harmonijne formy inspirowały malarzy. Została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO jako krajobraz kulturowy. Ochrona dotyczy zachowania historycznego modelu użytkowania ziemi i utrzymania charakterystycznych cech wizualnych, takich jak rzędy cyprysów. Działania ochronne polegają na restrykcyjnym planowaniu przestrzennym, zakazie budownictwa niezgodnego z tradycją i promocji zrównoważonego rolnictwa. To kluczowy region dla produkcji wina Brunello di Montalcino.
